เมื่อขับรถผ่านหน้าวัด จะเห็นความงดงามของพระนอน ที่องค์ท่านใหญ่มาก และงดงามมาก จนทำให้อดใจไม่ไหวต้องเข้าไปกราบไหว้ สักการะ ทางขึ้นไปที่วัดจะเป็นเนินชัน แต่เมื่อขับรถขึ้นไปบนลาดจอดรถแล้ว จะรู้สึกได้ถึงลมพัดที่แสนจะเย็นสบาย และบรรยากาศอันสวยงาม ของรูปปั้นต่างๆ

อดไม่ได้ที่จะต้องหาข้อมูล ถึงความเป็นมา จึงได้ข้อมูลมาว่า วัดพระธาตุสุโทนมงคลคีรี หรือวัดวัดพระธาตุสุโทนมงคลคีรีสามัคคีธรรม เป็นวัดสร้างขึ้นใหม่ในปี พ.ศ. 2520 ความสวยงามที่เห็นภายในวัด ล้วนเป็นศิลปกรรมล้านนาประยุกต์ที่สวยงามมาก โดยเฉพาะภาพจิตรกรรม บนฝาผนังระเบียงคต ซึ่งล้วนเป็นเรื่องราวของชาดกพื้นบ้าน รวมไปถึงภาพของพุทธประวัติ

ประกอบกับในบริเวณวัดมีเจดีย์ทรงล้านนากว่า 30 องค์ ซึ่งบริเวณด้านหน้าบันไดทางขึ้นทิศตะวันออก เราจะมองเห็นว่ามีรูปปั้นสิงห์ขนาดใหญ่ และจะมองเห็นองค์พระนอน องค์ใหญ่โดดเด่นอยู่ด้านหน้าวัดจนทำให้หลายคนที่ขับรถผ่านต้องเยี่ยมชมและมากราบไหว้ขอบารมี ภายในวัดยังมีอาคารพิพิธภัณฑ์ไม้สักทรงล้านนาที่สวยงาม ซึ่งจะเป็นที่จัดแสดงความเป็นมาของล้านนา และเมืองแพร่ อาวุธนักรบโบราณที่ตระหง่านน่าเกรงขาม ของใช้ต่างๆที่เราไม่เคยเห็นมาก่อน รวมไปถึงภาพถ่ายในอดีตอีกด้วย

จากการหาข้อมูลเพิ่มเติม จนพบว่า สถาปัตยกรรม ประติมากรรม จิตรกรรม ของการก่อสร้างภายในวัดนั้น เป็นสถาปัตยกรรมล้านนาแบบผสมผสาน โดยหลวงพ่อมนตรี หรือครูบาน้อย เจ้าอาวาสวัด ได้จำลองจากสถานที่สำคัญต่างๆ มารวมไว้ที่วัด อาทิเช่น

– บริเวณซุ้มประตูด้านหน้าโบสถ์ จำลองมาจากวัดพระธาตุลำปางหลวง

– บริเวณซุ้มประตูด้านตะวันออก จำลองมาจากวัดพระธาตุดอยสุเทพ

– บริเวณซุ้มประตูด้านตะวันตก จำลองมาจากวัดพระธาตุหลวงเวียงจันทร์

– บริเวณฐานพระอุโบสถรูปซิกแซก จำลองมาจากวังประทับพระยามังราย จ.เชียงราย

– บริเวณประตูและหน้าต่างลวดลายแกะสลัก จำลองมาจากวิหารลายคำวัดพระสิงห์ เชียงใหม่

– บริเวณหอไตร จำลองมาจากวัดพระสิงห์ เชียงใหม่

– บริเวณหอระฆัง จำลองมาจากวัดพระธาตุหริภูญชัย

– พระบรมธาตุ 30 ทัส ศิลปะเชียงแสน จำลองมาจากวัดพระธาตุนอ(หน่อ) ของพระชนกพระเจ้าเม็งรายมหาราช จากแคว้นสิบสองปันนา

หากได้มาเยี่ยมเยียน หรือมาเที่ยวทางเหนือ และมีโอกาสที่จะผ่านมาลำปาง อย่าลืมมาไหว้สักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ณ สถานที่แห่งนี้นะ แล้วก็ช่วยกันทำบุญ ทำนุบำรุงพระพุทธศาสนา ให้ยังคงอยู่คู่ประเทศไทยของเรา ให้ลูกหลานของเราในอนาคต ได้ชื่นชมความงามของศิลปะล้านนา ณ วัดพระธาตุสุโทนมงคลคีรี